5. Sınıf Türkçe Ders Kitaplarındaki Metinlerin Okunabilirlik Yönünden İncelenmesi


Özçetin K. , Karakuş N.

TÜRKİYE EĞİTİM DERGİSİ, cilt.5, ss.175-190, 2020 (Hakemli Üniversite Dergisi)

  • Cilt numarası: 5 Konu: 1
  • Basım Tarihi: 2020
  • Dergi Adı: TÜRKİYE EĞİTİM DERGİSİ
  • Sayfa Sayıları: ss.175-190

Özet

Bu araştırmada, MEB tarafından hazırlanan 5. Sınıf Türkçe Ders Kitabındaki metinlerin okunabilirlik düzeylerinin belirlenmesi ve metinlerin sınıf düzeyine uygunluğunun incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada okuma parçaları ve serbest okuma parçaları olan toplam 26 metin incelenmiş, şiirler incelemeye dâhil edilmemiştir. Bu çalışmada araştırma modeli olarak doküman incelemesini temel alan betimsel niteliklere dayanan tarama modeli kullanılmıştır. Veriler analiz edildikten sonra metinlerin okunabilirlik düzeylerine ilişkin elde edilen bulgular metin türlerine göre sınıflandırılarak sunulmuştur. Metinlerin incelenmesinde Ateşman’ın (1997) Türkçeye uyarladığı okunabilirlik formülü, Çetinkaya-Uzun’un (2010) ve Bezirci-Yılmaz’ın (2010) geliştirdikleri okunabilirlik formülleri kullanılmıştır. Araştırma sonucunda bilgilendirici metinlerin öyküleyici metinlere göre daha zor olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca Türkçe’nin üç farklı okunabilirlik formülüne (Ateşman, Çetinkaya-Uzun, Bezirci-Yılmaz) göre incelenen 5. sınıf Türkçe ders kitabındaki öyküleyici ve bilgilendirici metinlerin 5. sınıf öğrenci seviyesinin üzerinde metinler oldukları sonucuna ulaşılmıştır.

In this study, it was aimed to determine the word and sentence lengths of the texts of the 5th-grade Turkish textbooks and to determine the readability levels of these texts and to examine the appropriateness of the texts to the class level. In the research, 26 texts with reading and free reading parts were examined and poems were not included in the study. In this study, a research model based on descriptive qualifications based on document analysis was used as a research model. After the data were analyzed, the findings obtained regarding the readability levels of the texts were presented by classifying them according to the text types. In the analysis of the texts, the readability formula adapted by Ateşman (1997) to Turkish, and the readability formulas developed by Çetinkaya-Uzun (2010) and BezirciYılmaz (2010) were used. As a result of the research, it has been determined that informative texts are more difficult than narrative texts. In addition, it was concluded that the narrative and informative texts in the 5th-grade Turkish textbook, which were examined according to three different readability formulas of Turkish (Ateşman, Çetinkaya-Uzun, Bezirci-Yılmaz), were texts above the 5th-grade level