ÖZEFAGUS KANSERI OLAN BIREYIN GORDON’UN FONKSIYONEL SAĞLIK ÖRÜNTÜLERI MODELI’NE GÖRE HEMŞIRELIK BAKIMI: OLGU SUNUMU
9. ULUSLARARASI SAĞLIK BİLİMLERİ VE YAŞAM KONGRESİ, Antalya, Türkiye, 15 - 18 Nisan 2026, cilt.1, sa.1, ss.1444-1451, (Tam Metin Bildiri)
- Yayın Türü: Bildiri / Tam Metin Bildiri
- Cilt numarası: 1
- Basıldığı Şehir: Antalya
- Basıldığı Ülke: Türkiye
- Sayfa Sayıları: ss.1444-1451
- Marmara Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Giriş: Özefagus kanseri gastrointestinal sistem kanserleri arasında önemli olup dünya genelinde yüksek mortalite oranlarına sahiptir. Çoğunlukla ileri evrede tanı koyulabilen ve prognozu olumsuz seyreden kanserler arasında olup dünyadaki en sık 10 kanserden biridir. Özefagus kanserinin görülme sıklığı; kanserin türüne, hastanın yaşına, ülkeye, aynı ülkede farklı coğrafik bölgelere göre değişiklik gösterebilmektedir. Hastalık süreci bireyde fiziksel belirtilerin yanı sıra psikolojik ve sosyal sorunlara da yol açabilmektedir. Amaç: Özefagus kanseri tanısı alan bir hastanın Gordon’un Fonksiyonel Sağlık Örüntüleri Modeli doğrultusunda holistik bir yaklaşımla değerlendirilmesi ve hastaya yönelik kanıta dayalı hemşirelik bakımının planlanması ve uygulanmasıdır. Yöntem: Çalışmamız olgu sunumu olarak planlanmıştır. Özefagus kanseri tanılı hasta Model kapsamında; sağlığı algılama-sağlık yönetimi, beslenmemetabolik durum, boşaltım, hareket-aktivite, uyku-dinlenme, bilişsel algılama, kendini algılama - benlik, rol - ilişki, cinsellik-üreme, baş etme-stres toleransı, inanç-değer alanlarında değerlendirilmiş olup elde edilen veriler doğrultusunda NANDA sınıflandırmasına uygun hemşirelik tanıları belirlenmiş ve kanıta dayalı hemşirelik girişimleri planlanmış ve uygulanmıştır. Bulgular: Yapılan değerlendirme sonucunda hastaya akut ağrı, etkisiz kan glikoz örüntüsü öz yönetimi riski, yetersiz besin alımı, yutma bozukluğu, etkisiz uyku örüntüsü, aşırı anksiyete, bozulmuş bağırsak boşaltımı, azalmış öz bakım yeteneği sendromu, yetersiz sağlık bilgisi, fiziksel yaralanma riski, enfeksiyon riski, yetişkinin düşme riski hemşirelik tanıları konulmuştur. Sonuç: Gordon’un Fonksiyonel Sağlık Örüntüleri Modeli, özefagus kanseri tanısı almış hastanın bakımında bireyin holistik bir yaklaşımla değerlendirilmesine katkı sağlayarak kanıta dayalı hemşirelik bakım planı hazırlamada yol gösterici olmuştur.
Introduction: Esophageal cancer is a significant malignancy among gastrointestinal system cancers and is associated with high mortality rates worldwide. It is often diagnosed at an advanced stage and has a poor prognosis, ranking among the ten most common cancers globally. The incidence of esophageal cancer varies depending on the type of cancer, the patient’s age, the country, and even different geographical regions within the same country. The disease process may lead to not only physical symptoms but also psychological and social problems in individuals. Aim: The aim of this study is to evaluate a patient diagnosed with esophageal cancer using a holistic approach based on Gordon’s Functional Health Patterns Model and to plan and implement evidence-based nursing care tailored to the patient. Method: This study was designed as a case report. The patient diagnosed with esophageal cancer was evaluated within the scope of the model in the areas of health perception–health management, nutritional–metabolic status, elimination, activity–exercise, sleep–rest, cognitive–perceptual, self-perception–self-concept, role–relationship, sexuality–reproductive, coping–stress tolerance, and value–belief. Based on the obtained data, nursing diagnoses in accordance with the NANDA classification were identified, and evidence-based nursing interventions were planned and implemented. Results: As a result of the evaluation, the following nursing diagnoses were identified: acute pain, risk for ineffective blood glucose self-management, inadequate nutritional intake, impaired swallowing, ineffective sleep pattern, severe anxiety, impaired bowel elimination, self-care deficit syndrome, deficient health knowledge, risk for physical injury, risk for infection, and risk for falls in adults. Conclusion: Gordon’s Functional Health Patterns Model contributed to the holistic evaluation of the patient diagnosed with esophageal cancer and provided guidance in the development of an evidence-based nursing care plan.