Uluslararası Hukuk Kuralının Geçerliliği ve Tesiri: İki Küme Yaklaşımı


Creative Commons License

Erkiner H. H.

Karatekin Hukuk Dergisi, cilt.4, sa.2, ss.108-122, 2026 (Hakemli Dergi)

Özet

Bu çalışma, uluslararası hukuk kuralının geçerliliği ile somut olayda tesir üretmesi arasındaki ayrımı incelemektedir. Makale, bu ayrımı açıklamak için İki Küme Yaklaşımı’nı önermektedir. Geçerlilik Kümesi, somut olaya uygulanabilecek uluslararası hukuk kurallarının kaynağını, yürürlüğünü, bağlayıcılığını ve uygulanabilirliğini belirleyerek normatif zemini kurar. Tesir Kümesi ise geçerli normun fiili dünyada sonuç üretip üretmediğini güç, rıza, irade ve bilinç unsurları üzerinden inceler. Makalenin temel iddiası, geçerlilik ile tesirin aynı inceleme düzlemine ait olmadığıdır: Geçerlilik hukuki ağı kurar; tesir bu ağın dünyada işleyip işlemediğini sınar.

This article examines the distinction between the validity of an international law rule and its effect in a concrete case. It proposes a Two-Cluster Approach. The Validity Cluster establishes the normative ground by identifying the source, being in force, binding character and applicability of the relevant international law rules. The Effect Cluster examines whether the valid rule produces results in the factual world through the elements of power, consent, will and awareness. The main claim of the article is that validity and effect do not belong to the same level of analysis: Validity establishes the legal network; effect tests whether that network operates in the world.