Tez Türü: Tıpta Yandal Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tez Danışmanı: Hüya Över Hamzaoğlu
Tezin Onay Tarihi: 2004
Tezin Dili: Türkçe
Desteklendiği Program: Diğer
Özet:
İNFLAMATUAR BARSAK HASTALIKLARINDA
PEROKSİZOM PROLİFERATOR AKTİVE RESEPTÖR – GAMMA
(PPAR-γ) GENİNDE pro12Ala POLİMORFİZMİNİN SIKLIĞI
Uzm. Dr. Özlen Atuğ
Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı
Gastroenteroloji Yan Dal Uzmanlık Tezi, İstanbul, 2004
Tez Danışmanı: Prof.Dr. Hülya Över Hamzaoğlu
ÖZET
İnflamatuar Barsak Hastalıkları, genetik yatkınlık, alevlenme – remisyon dönemleri, ekstra-intestinal belirtiler ve uzun süreli hastalıkta görülen kanser riski ile karekterize gastrointestinal sistemin sebebi bilinmeyen kronik inflamatuar hastalıklarıdır. Bu başlık altında yer alan Crohn hastalığı ve ülseretaif kolit, tutulum yeri, histolojisi ve immunolojik cevaplardaki temel farklılıklar açısından birbirinden ayrılmaktadır. Epidemiyolojik çalışmalar bu hastalıkları birbirinden ayırmaya yönelik çevresel ve genetik faktörleri araştırma yönünde ilerlemektedir. Bizim çalışmamızda bu amaca yönelik olarak moleküler biyolojideki hızlı gelişimler sayesinde 1990’lı yıllarlın başında tanıştığımız liganda bağlı aktive olan transkripsiyon faktör ailesine mensup nükleer hormon reseptörlerinden PPAR-γ (Peroxisome Proliferator Activated Receptor-gamma)’nın özellikle başta Crohn hastalığı olmak üzere ülseratif kolitte ve sağlıklı Türk popülasyonundaki gen polimorfizmini araştırdık. PPAR-γ’lar başlıca adiposit diferansiyasyonu, lipid metabolizması ve glukoz homeostazisinde rol almakla beraber son çalışmalarda anti-inflamatuar etkinlikleri, hücre proliferasyonu ve diferansiyasyonundaki rolleri ortaya konulmuştur. Bu sebeple PPAR- γ ligandları, kronik inflamatuar hastalıkların ve çeşitli kanser tiplerinin önlenmesinde ve tedavisinde telaffuz edilir olmaya başlamıştır. Çalışmamızda literatürde ilk defa olarak mezenter adipoz dokuda hipertrofi ile karakterize Crohn hastalığında, adiposit diferansiyasyonunda ve sitokin genlerinin transkripsiyonunda kritik rolü olan PPAR- γ geninde, Pro12 Ala polimorfizminin sıklığı %15.9 olarak tespit ettik. Bu polimorfizmin sıklığı ülseratif kolitte %15.5, sağlıklı Türk popülasyonunda %13 olarak bulundu. Sonuç olarak İBH’ da, PPAR- γ geninde, Pro12Ala polimorfizmi açısından istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık tesbit edemedik. Ancak etnik gruplar arasında sıklığı farklılıklar arzeden bu polimorfizmin sağlıklı Türk popülasyonundaki sıklığını %13 olarak bulduk. Bu oran PPAR- γ geninde, pro12Ala polimorfizminin beyaz ırktaki sıklığı ile paralellik göstermektedir.