Ahmed-i Da’i Tercüme-i Tefsir-i Ebü’l-Leys-i Semerkandi [143/50a-103b]: (giriş-metin-dizin-tıpkıbasım)


Thesis Type: Postgraduate

Institution Of The Thesis: Marmara Üniversitesi, Turkey

Approval Date: 2007

Thesis Language: Turkish

Student: Yasemin Ay

Supervisor: GÜLDEN SAĞOL YÜKSEKKAYA

Abstract:

Bu çalısma, Tercüme-i Tefsîr-i Ebü’l-Leys-i Semerkandî adlı eserin Nuruosmaniye Kütüphanesindeki 297.1=94.35 numarada muhafaza edilen nüshasının 143 numaralı 4. cildinin 50a/02 - 103b/12 varakları üzerinde yapılmıstır. Çalısma Mü’min, £ecde, Sûrâ, Zuxrûf, Duxân ve Câsiye surelerini içermektedir. Tercüme-i Tefsîr-i Ebü’l-Leys-i Semerkandî, Eski Anadolu Türkçesi dönemine ait olup Ahmed-i Dâ‘î tarafından yazılmıs ve hicri 1024 – 1026 yıllarında brahim b. Yusuf tarafından istinsah edilmistir. Bu çalısma giris, metin, dizin ve tıpkıbasım olmak üzere dört bölümden olusmaktadır. Giris bölümünde eserin müfessiri ve müterciminin hayatları, ortaya koydukları diger eserler hakkında bilgi verildikten sonra sözü edilen eserin diger nüshaları, nüsha tavsifi, sahası ve dili hakkında bilgi verilmektedir. Metin bölümünde eserin 50a/02 - 103b/12 varaklarının transkripsiyonu yapılmıs ve noktalama isaretleri konularak metnin kolay ve dogru okunabilmesi saglanmıstır. Dizin bölümünde metinde geçen kelimeler metindeki anlamları dikkate alınarak sıralanmıstır. Buna göre 1105 Arapça, 1086 Türkçe, 123 Farsça ve 119 özel isim ve birlesik yapı madde bası olarak dizinde yer almıstır. Son bölümde ise metnin tıpkıbasımı yer almaktadır. SUMMARY This study was performed on the foils of 4th volume 50a/02 - 103b/12, numbered 143 copy of the “Tercüme-i Tefsîr-i Ebü’l-Leys-i Semerkandî” which is kept at Nuruosmaniye Library under the code number of 297.1=94.35. The study contains the suras of Mü’min, £ecde, Sûrâ, Zuxrûf, Duxân and Câsiye. Tercüme-i Tefsîr-i Ebü’l-Leys-i Semerkandî belongs to the Ancient Anatolian Turkish period and was written by Ahmed-i Dâ‘î. It was copied by brahim b. Yusuf between the years 1024 – 1026 of Muslim calendar. This study consists of four parts. Introduction, text, index and the follow copy. In the introduction part, the lives and the other works of the translator and interpreter is mentioned. Following that, information about the other follow copies, description, ground and the language of the cited work is given. In the main text, the transcription of the foils 50a/02 - 103b/12 is done and at the same time punctuation signs are added in order to read the text easily and correctly. Under the index , the words within the main text are classified according to the their meanings as in the text. Therefore 1105 Arabic, 1086 Turkish, 123 Persian and 119 private and compound names took place in the index as headword. In the last part the follow copy can be found.